
Kireçli su protez saçı bir yıkamada bozmaz, ama tamamen zararsız da sayılmaz. Doğal insan saçı telleri üzerinde yapılan iki çalışma, kireçli su ile yıkanan tellerde daha çok mineral birikintisi, kireçli suda bekletilen tellerde de daha düşük dayanıklılık buldu. Bu çalışmalar protez saç üzerinde yapılmadı, bu yüzden sonuçları protez saça birebir taşımak doğru olmaz.
Kireçli Su Protez Saça Zarar Verir Mi?
Kesin bir cevap yok. Kireçli su ile protez saç arasındaki ilişkiyi doğrudan ölçen bir çalışma bu yazının kaynaklarında yer almıyor.
Elimizdeki bilgi doğal saç telinden geliyor. Kireçli su, yani sert su, içinde kalsiyum ve magnezyum gibi minerallerin bol olduğu sudur. Evinizin suyu kireçli mi?
Suyunuz kireçliyse bunu çoğu zaman musluk ağzındaki, duş başlığındaki ya da çaydanlığın dibindeki beyaz kabuktan anlarsınız. Kireçli su duş başlığında kabuk bırakıyorsa, kireçli su ile yıkanan saç telinde de bir şey kalıp kalmadığını sormak yerinde bir soru.
Başınızdaki saç sürekli uzar, dökülen telin yerine yeni tel gelir. Protez saçta böyle bir yenilenme yoktur. Kullanım ömrü protezin kalitesine ve bakımına göre değişir, yıkadığınız su da bu bakımın içindedir.
Protez saçta yıpranan tel, yerine yenisi gelmeden protez saçta kalır.
Sert Su Saç Telinde Ne Bırakır?
Sert su saç telinde birikinti bırakabilir. Sanılanın aksine fark kalsiyumda değil, magnezyumda çıktı.
2017’de Indian Journal of Dermatology, Venereology and Leprology dergisinde yayımlanan çalışmada 20 sağlıklı gönüllüden saç örneği alındı. Saç örnekleri 3 hafta boyunca, haftada 5 gün ve her seferinde yaklaşık 10 dakika yıkandı. Saç örneklerinin bir kısmı sert musluk suyuyla (287 ile 533 ppm kalsiyum karbonat) yıkandı. Diğer saç örnekleri şişe suyuyla yıkandı.
Sonra saç telleri elektron mikroskobuyla incelendi. Sert su saç telinde ne bıraktı?
Sert suyla yıkanan tellerde magnezyum birikintisi anlamlı olarak daha fazlaydı. Kalsiyum birikintisinde anlamlı bir fark çıkmadı. Saç telinin yüzeyindeki hasar puanında da iki grup arasında anlamlı bir fark görülmedi.
Yani sert su bu çalışmada saç telinin yüzeyini belirgin biçimde bozmadı, ama saç telinin üstünde daha çok mineral bıraktı. Yazarlar örneklemin küçük, 3 haftalık sürenin de kısa olduğunu kendileri belirtti. Daha uzun süreli çalışmalar yapılmalı dediler.
Kireçli Su Saç Telini Daha Kolay Kırar Mı?
Bir çalışma evet diyor. Daha eski bir çalışma ise anlamlı bir etki bulmamış.
2018’de International Journal of Trichology dergisinde yayımlanan çalışmada 20 ile 30 yaş arası 70 sağlıklı erkekten saç teli alındı. Her saç teli üç parçaya bölündü. Telin bir parçası 3 ay boyunca gün aşırı 10 dakika sert suda bekletildi. İkinci parça aynı biçimde deiyonize suda bekletildi, üçüncü parçaya hiçbir işlem yapılmadı.
Sert suda bekleyen saç tellerinin ortalama çekme dayanımı 234,16 çıktı. Hiç işlem görmeyen saç tellerinde bu değer 255,49 idi ve aradaki fark anlamlıydı (P = 0,001). Deiyonize suda bekleyen saç tellerinde fark anlamlı değildi (P = 0,609).
Yazarlar sert suyun saç telinin dayanıklılığını azalttığı ve kırılmayı artırdığı sonucuna vardı. Aynı yazarlar çalışmanın yalnız erkeklerle yapıldığını, sert suyun teli nasıl etkilediğinin de belirsiz olduğunu not etti. Kadınlarla yapılan önceki bir çalışmada ise anlamlı bir etki bulunmamıştı.
Bu iki çalışma saç dökülmesini incelemedi.
İncelenen şey, baştan alınan saç tellerinin yüzeyi ve çekmeye karşı dayanıklılığıydı. Protez saçın telinde de benzer bir şey olur mu? Belki olur, belki olmaz. Bunu protez saç üzerinde ölçen bir çalışma bu kaynaklarda yok.
Kireçli Su Protez Saçı Mat Gösterir Mi?
Bu soruya kaynaklardan bir cevap çıkmıyor. İki çalışma da parlaklığı ölçmedi.
Protez saçınız yıkamadan sonra eskisinden daha mat ya da daha sert mi duruyor? Protez saçın mat durmasının nedenini evde ayırmak kolay değil. Kireçli su olabilir, iyi durulanmamış şampuan olabilir, başka bir şey olabilir.
Tahminle protez saça ürün üstüne ürün sürmek çoğu zaman işe yaramaz. Protez saçı merkezinize gösterin; protez saçın tellerine yakından bakılınca neden mat durduğu daha kolay anlaşılır.
Kireçli Su Varken Protez Saç Nasıl Yıkanır?
Evdeki suyu değiştirmek her zaman mümkün değil. Yıkama ve durulama alışkanlığını değiştirmek ise mümkün.
Protez saçı ılık suyla ve ovmadan, nazik hareketlerle yıkayın. Şampuanı protez saçın telleri arasında bırakmayın, şampuanı da kireçli suyu da tellerden iyice alın. Durulamayı acele etmeden, köpük kalmayana kadar sürdürün; kireçli su olan bir evde durulamaya, şampuanla yıkamaya ayırdığınızdan daha çok vakit ayırın.
Alın çizgisine ve enseye ayrıca su tutun, çünkü şampuan çoğu zaman en çok bu kenarlarda kalır ve protez saçın kenarında kalan şampuan gözden kaçar. Durulamadan sonra protez saçı havluyla ovmayın, havluyu protez saçın üstüne bastırarak suyu alın. Hangi şampuanın uygun olduğunu protez saçın ne ile yıkanacağı yazısında anlattık.
Bazı kişiler son durulamayı şişe suyuyla yapmayı dener. İlk çalışmada karşılaştırma için şişe suyu kullanıldı, ama son durulamanın protez saça etkisi ölçülmedi. Duş başlığına takılan kireç filtrelerinin protez saça etkisine dair de bu kaynaklarda bir ölçüm yok. Filtre takarsanız bundan kesin bir sonuç beklemeyin, protez saçı yıkama ve durulama alışkanlığınızı da filtreye güvenip gevşetmeyin.
Sirkeli ya da limonlu suyla durulama gibi ev yöntemlerini protez saçta merkezinize sormadan denemeyin. Bu yöntemlerin protez saçın teline ve bandına ne yaptığını bilmiyoruz.
Protez saçı her gün yıkamak, kireçli su ile her gün temas demek. Protez saçı daha seyrek yıkamak hem tellere hem saç derisine daha az yük olabilir. Kaç günde bir yıkayacağınızı merkezinizle konuşun.
Kışın Kalorifer ve Kuru Hava Saç Derisini Kurutur Mu?
Kurutabilir. Cleveland Clinic, nemi düşük ortamların ve soğuk iklimlerin saç derisindeki cildi kurutabileceğini yazar. Ekim sonunda kaloriferler yanmaya başlayınca evin havası çoğu zaman kurur.
Protez saçın altında kalan saç derisi de kuru havadan payını alır, çünkü protez saçın altındaki saç derisi de aynı evin havasındadır. Aynı kaynak, saç bakım ürünlerinin saçın doğal yağlarını alıp saç derisini tahriş edebileceğini yazar. Duştan sonra deride kalan şampuan da tahriş yapabilir, bu yüzden iyi durulamayı önerir. Kireçli su olan bir evde durulamayı biraz uzun tutmak bu açıdan da işe yarayabilir.
Aynı kaynağın kuru saç derisi için önerileri arasında saçı daha seyrek yıkamak, nazik ve nemlendirici bir şampuana geçmek, evde de nemlendirici cihaz kullanmak var. Protez saçta şampuanı değiştirmeden önce yeni şampuanın protez saçın teline ve bandınıza uyup uymadığını merkezinize sorun, çünkü saç derisi için önerilen her şampuan protez saçın bandı için de uygun olmayabilir. Kuru saç derisinin bakımı için ayrı bir yazımız da var.
Ne Zaman Merkeze ya da Dermatoloğa Danışmalı?
Protez saçın telleri yıkamadan yıkamaya daha kolay kırılıyorsa ya da tarakta eskisinden çok tel kalıyorsa protez saçı merkezinize gösterin. Bunun nedeni kireçli su olmayabilir. Tarama, fön ya da tellerin yaşı da işin içinde olabilir.
Saç derisi ayrı bir konu. Kaşıntının nedeni kireçli su mu?
Protez saçın altındaki deride kaşıntı, kızarıklık, pullanma ya da yanma varsa bunu kireçli suya bağlayıp geçmeyin. Bunu evde anlayamazsınız. Kendi kendinize ilaç ya da krem de sürmeyin. Bir dermatoloğa danışın.
Önce Durulamaya Bakın
Evinizdeki suyu bir günde değiştiremezsiniz. Şampuanı tellerden ve saç derisinden iyice almak ise bu akşamki duşta başlayabileceğiniz bir alışkanlık.
Protez saçınızın bakımını birlikte konuşmak isterseniz ücretsiz ön analiz için bize yazabilirsiniz.
Kaynaklar
- Indian Journal of Dermatology, Venereology and Leprology (2017): Suyun sertliğine bağlı saç teli değişikliklerinin taramalı elektron mikroskobuyla incelenmesi
- International Journal of Trichology (2018): Deiyonize su ve sert suyla işlem gören saçların dayanıklılığının karşılaştırılması
- Cleveland Clinic: Kuru saç derisi, nedenleri ve önlenmesi








