Protez saçta bit konusunda kesin bir cevap yok. Baş bitini anlatan sağlık kuruluşları peruk ya da protez saç için ayrı bir bilgi vermiyor, ama bitin insan kanıyla beslendiği ve bitin yumurtasının saç derisinin ısısı olmadan açılmadığı biliniyor. Bu yüzden protez saç takan birinin bakacağı yer protez saçın altındaki saç derisi, ensedeki kendi saçı ve evde paylaşılan tarak ile beredir.
Protez Saçta Bit Olur Mu?
Protez saçta bitin yaşayıp yaşamadığına evet ya da hayır diyen güvenilir bir kaynak bulamadık. Kaynak olmadan hüküm vermek doğru olmaz, ama bitin nasıl yaşadığı ve neyle beslendiği biliniyor.
İnsan kanıyla beslenen bit başta yaklaşık 30 gün yaşayabilir. Baştan düşüp kanla beslenemezse iki gün içinde ölür. Cleveland Clinic de erişkin bitin baştan düşünce ancak bir iki gün dayandığını, bitin yumurtasının ise yaklaşık 10 gün dayanabildiğini yazıyor.
Bit yumurtasına halk arasında sirke denir. Sirke saç derisine yakın bir ısıda tutulmazsa açılamaz. Canlı sirke genelde saç dibinden yaklaşık 6 mm içinde, saç teline sıkıca yapışmış olarak durur.
Protez saç takılıyken protez saçın altında yine sizin saç deriniz var. Protez saçın kenarlarında ve ensede kendi saçınız da çıkıyor olabilir. Bit kanla beslendiğine göre dikkat edilecek yer önce saç deriniz ve kendi saçınızdır.
Protez saçın tellerinde bitin ne kadar kalabildiğini gösteren bir çalışma görmedik. Bitin protez saçın tellerinde yaşayıp yaşamadığını bilmiyoruz, tahmin yürütmek de istemiyoruz.
Protez saç bitten koruyan bir kalkan mı?
Protez saç bitten koruyor diyen bir kaynak da yok. Ama protez saç takıyorum diye bite karşı rahat davranmayın, protez saç takıyorum diye paniğe de kapılmayın.
Bit Bere ve Tarakla Geçer Mi?
Bere ve tarakla da bit bulaşabilir, ama en sık yol bu değildir. Bit çoğunlukla baş başa doğrudan temasla bulaşır. Ortak kullanılan bere, atkı, mont, tarak ya da havlu da bit bulaştırabilir, bu yol daha seyrek görülür.
Bit uçamaz ve zıplayamaz.
Herkeste bit olabilir. Amerikan Dermatoloji Akademisi, ABD’de bitin en çok okul öncesi ve ilkokul çağındaki çocuklarda görüldüğünü belirtiyor. Evinizde bu yaşta çocuk varsa kasımda bere meselesi biraz değişir. Kalorifer yanmaya başladığı aylarda bere ile atkı da kullanılmaya başlar. Evdeki bereler karışabilir, çocuğun beresini bir günlüğüne takmak da zararsız görünebilir, ama bit için kısa bir temas yetebilir.
Çocukla aynı yastıkta baş başa uzanmak da bir temastır. Protez saç takan bir anne ya da baba için bu da günlük hayatın olağan bir parçasıdır. Böyle bir temastan sonra bit çıkarsa akla önce protez saç değil, baş başa temas gelmeli.
Tarak da aynı şekilde.
Protez saçı tarakla taramak günlük bakımın parçasıdır ve protez saçın tarağı sizin olmalı. Evdekilerle aynı tarağı, aynı fırçayı kullanmayın.
Kediden ya da köpekten bit geçer mi? Hayır, evcil hayvanlar baş biti taşımaz.
Havlu da bu listede. Spor salonunda ya da misafirlikte başkasının havlusuyla saçınızı kurulamayın. Protez saç ıslandıysa protez saçı kendi havlunuzla kurulayın.
Bit Temizlikle İlgili Mi?
Hayır, bit kapmak kişinin ya da evin temizliğiyle ilgili değildir. Her gün yıkanan temiz bir başa da bit geçebilir.
Bunu bilmek biraz rahatlatabilir, çünkü bit çıkınca çoğu kişinin aklına önce “yeterince temiz değil miyim?” sorusu gelir. Bu soru insanı protez saçı daha sık yıkamaya itebilir. Protez saçı her gün yıkamak bite karşı bir işe yaramaz, çünkü bit kirden değil temastan geçer; üstelik protez saçı her gün yıkamak zaten tavsiye edilmez, protez saç gereksiz yere yıpranabilir. Protez saçın şampuanını değiştirmek de bit için bir çözüm değil.
Protez Saç Kullanırken Bit Kontrolü Nasıl Yapılır?
Kontrolü kendi saçınızda yapın. Protez saç takan birçok kişinin ensesinde ve şakaklarında kendi saçının bir kısmı kalır. Bit ile sirke ensede ve şakaklarda kalan bu saçın dibinde aranır.
Aydınlık bir yerde, ince dişli bir tarakla saçı saç dibinden ayırarak bakın. Sirke küçük bir noktadır ve saç teline yapışık durur. Canlı sirke çoğu zaman saç dibine yakın, yaklaşık 6 mm içinde olur.
Tarağın dişinden kolayca düşen beyaz bir toz sirke olmayabilir. Emin değilseniz sirke olup olmadığına kendiniz karar vermeyin, bir hekime ya da eczacıya gösterin.
Protez saç sürekli takılıyken saç derisini görmek kolay mı? Pek kolay değil. Protez saçı bakım için çıkardığınız gün bu yüzden iyi bir fırsattır. Protez saçı çıkardığınızda saç derisine aynada bakın, ensenin altına ve kulak arkasındaki saça bir kez daha göz atın.
Kendi başınıza göremiyorsanız evden birinden yardım isteyin, bu konuda çekinecek bir şey yok.
Bu kontrolü ne sıklıkla yapmalı? Kaynaklarda bunun için bir süre yok. Evde ya da çocuğun sınıfında bit duyulduğunda kendi saçınıza bakmak akla yatkın bir yol.
Evde Bit Varsa: Tarak, Bere ve Yastık Kılıfı
Evde birinde bit çıktıysa önce ortak tarak ile fırçayı ayırın. Tarak ve fırça kullanımdan sonra çok sıcak suda yıkanabilir ya da bit öldürücü bir ürünün içinde 15 dakika bekletilebilir. Giysi ile çarşaf sıcak suda yıkanıp yüksek ısıda kurutulur.
- Yastık kılıfını ve nevresimi sıcak suda yıkayın, yüksek ısıda kurutun.
- Makineye girmeyen bereyi ya da atkıyı kuru temizlemeye verin.
- Kuru temizleme olmuyorsa ağzı kapalı plastik bir torbada iki hafta bekletin.
- Tarak, fırça, şapka ya da yastığı kimseyle paylaşmayın.
Protez saçın kendisi için bu yöntemleri kendi başınıza denemeyin.
Çok sıcak su, yüksek ısıda kurutma ya da kuru temizleme protez saçın teline ve tabanına uygun olmayabilir. Bu öneriler giysi ve çarşaf için yazılmış, protez saç için değil. Protez saçı bit öldürücü bir ürünün içinde bekletmek de aynı şekilde sorulmadan yapılacak bir şey değil.
Protez saçı ne ile temizleyeceğinizi protez saçın uygulandığı yere sorun. Günlük düzen için protez saçın bakımı yazısına bakabilirsiniz.
Hekime ya da Eczacıya Ne Zaman Gidilmeli?
Kendinizde ya da evde canlı bit veya sirke gördüğünüzde. Bit ya da sirke için kullanılan ürünlerin adını ve dozunu burada yazmıyoruz. Hangi ürünün, nasıl ve ne kadar süre kullanılacağını hekim ya da eczacı söyler.
Giderken protez saç kullandığınızı mutlaka söyleyin. Ürün saç derisine sürülecekse protez saçın çıkarılıp çıkarılmayacağını sorun. Protez saç bantla ya da yapıştırıcıyla takılıysa bunu da belirtin, çünkü ürünün uygulanış şekli buna göre değişebilir. Çocukta bit çıktıysa sizin de çocukla baş başa temas ettiğinizi düşünün ve kendi saçınızı da kontrol ettirin.
Önce Kendi Saçınıza Bakın
Bit görünce ilk iş protez saçı söküp yıkamaya girişmek olmamalı. Önce ense saçınıza bakın, protez saçın temizliği konusunda da kararı uygulayıcıya bırakın.
Protez saçın size uygun olup olmadığını merak ediyorsanız ücretsiz saç analizi için bize yazabilirsiniz.
